DANIŞTAY'DAN TOGB'YE İKİ KRİTİK KARAR!
TOOMAD Genel Başkanı Atilla Karip ve TOOMAD'ın Açtığı Davalarda Yürütmeyi Durdurma Kararı
Danıştay 8. Dairesi, her iki dosyada da 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 27. maddesinde yer alan "işlemin açıkça hukuka aykırı olması" ve "uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğması" şartlarının birlikte gerçekleştiği kanaatine vararak yürütmenin durdurulmasına hükmetti.
GENEL KURUL KARARLARI HAKKINDA YÜRÜTMEYİ DURDURMA KARARI
TOOMAD Genel Başkanı Atilla Karip ve TOOMAD tarafından açılan davada Danıştay 8. Dairesi, Türk Optisyen Gözlükçüler Birliği'nin 18 Ekim 2025 tarihinde yaptığı Olağanüstü Büyük Genel Kurul toplantısında alınan kararları inceledi.
Mahkeme kararında, 21 Temmuz 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7557 sayılı Kanun gereğince optisyen-gözlükçüler odalarının genel kurullarının Eylül ayında, Birlik Büyük Genel Kurulunun ise iki yılda bir Kasım ayında toplanmasının hüküm altına alındığı belirtildi.
Danıştay, kanunun emredici hükümlerine göre Eylül ve Kasım 2025 tarihlerinde yapılması gereken seçimler gerçekleştirilmeden, görev süresi dolan Büyük Genel Kurul tarafından 18 Ekim 2025 tarihinde olağanüstü toplantı yapılarak karar alınmasında yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaştı.
"2025 yılı Eylül ve Kasım aylarında yapılması zorunlu olan organ seçimleri yapılmaksızın görev süresi dolan Birlik Genel Kurulunca 18/10/2025 tarihinde yapılan olağanüstü toplantıda alınan kararlarda yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık bulunmamaktadır."
Danıştay ayrıca TOGB'nin, seçimlerin yapılabilmesi için öncelikle yönetmeliğin kabul edilmesi gerektiği yönündeki savunmasına da itibar etmedi.
Böylece TOGB'nin 18 Ekim 2025 tarihli Olağanüstü Büyük Genel Kurulunda alınan kararların yürütmesinin durdurulmasına oy birliğiyle karar verildi.
AİDAT HESAPLAMA YÖNTEMİ DE HUKUKA AYKIRI BULUNDU
TOOMAD Genel Başkanı Atilla Karip'in açtığı bir diğer davada ise Danıştay, TOGB'nin 10 Temmuz 2024 tarih ve 2024/52 sayılı aidat belirleme usulüne ilişkin işlemini mercek altına aldı.
Uyuşmazlığın temelini, 6643 sayılı Türk Eczacıları Birliği Kanunu'nda yer alan aidat hesaplama yönteminin TOGB tarafından nasıl uygulandığı oluşturdu.
TOGB tarafından yapılan hesaplamada aylık katsayı, taban aylık katsayısı ve yan ödeme katsayısı esas alınarak üç farklı katsayının ortalaması üzerinden aidatların hesaplandığı belirtildi.
Danıştay ise kanunda ifade edilen katsayının yalnızca "aylık katsayı" olduğuna dikkat çekerek, taban aylık katsayısı ile yan ödeme katsayısının söz konusu düzenlemeyle ilgisinin bulunmadığını vurguladı.
"Genelgede yer alan üç farklı katsayının toplamının alınarak üçe bölünmesi sonucu ortalamalarının alınması ve maddede belirtilen 500 rakamı ile çarpımı ile üyelerinin ödeyecekleri aidatların belirlenmesi usulüne ilişkin dava konusu düzenlemede hukuka uyarlık bulunmamaktadır."
Bu gerekçeyle TOGB'nin 10 Temmuz 2024 tarihli aidat belirleme işleminin yürütmesi durduruldu.
2020-2025 YILLARINI KAPSAYAN AİDAT BORCU BİLDİRİMİ DE DURDURULDU
Danıştay, hukuka aykırı bulunduğu belirtilen aidat belirleme işlemine dayanılarak II. Bölge Ankara Optisyen-Gözlükçüler Odası tarafından Atilla Karip adına düzenlenen 2020-2025 yıllarına ilişkin aidat borcu bildiriminin de hukuka uygun olmadığına hükmetti.
Mahkeme, söz konusu işlemin de yürütmesinin durdurulmasına karar verdi.
DANIŞTAY'IN KARARLARI NE ANLAMA GELİYOR?
Danıştay'ın verdiği kararlar;
- TOGB'nin hukuken ortadan kalktığı,
- Aidatların tamamen kaldırıldığı,
- Mevcut Birlik yönetiminin görevden düştüğü
anlamına gelmiyor.
Ancak mahkeme, TOGB'nin 18 Ekim 2025 tarihli Olağanüstü Büyük Genel Kurul kararlarında yetki yönünden hukuka aykırılık bulunduğu ve aidatların hesaplanmasında kullanılan yöntemin hukuka uygun olmadığı yönünde önemli hukuki tespitlerde bulunmuş durumda.
Her iki karar da nihai iptal kararı niteliği taşımamakla birlikte, Danıştay'ın yürütmenin durdurulması kararı verebilmesi için gerekli olan "açık hukuka aykırılık" ve "telafisi güç zarar" şartlarının birlikte gerçekleştiğine hükmetmiş olması dikkat çekiyor.
ATİLLA KARİP VE TOOMAD TARAFINDAN AÇILAN DAVALARIN ETKİSİ
Danıştay tarafından verilen her iki karar da, TOOMAD Genel Başkanı Atilla Karip ve TOOMAD tarafından açılan davalar sonucunda alındı.
Kararlar, optisyenlik mesleğinin örgütlenme yapısı, Birlik ve oda uygulamaları ile aidatların belirlenme yöntemi konusunda devam eden hukuki tartışmalar açısından önemli bir aşama olarak değerlendiriliyor.
Önümüzdeki süreçte davaların esası hakkında verilecek kararlar, optisyenlik mesleğinin kurumsal yapısı ve meslek mensuplarının mali yükümlülükleri bakımından belirleyici olacak.
DAVA SÜRECİ DEVAM EDİYOR
Danıştay 8. Dairesi tarafından verilen kararlar, davaların esasına ilişkin nihai karar niteliği taşımıyor. Mahkeme, dava konusu işlemler hakkında yaptığı ilk incelemede, yürütmenin durdurulması şartlarının oluştuğu kanaatine vararak karar verdi.
Dosyalar bundan sonraki süreçte esastan incelenecek ve dava konusu işlemlerin hukuka uygun olup olmadığı konusunda nihai karar verilecek. Tarafların ayrıca kararların tebliğini izleyen günden itibaren 7 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde itiraz hakları bulunuyor.
Optik sektörünü yakından ilgilendiren bu davalarda verilecek nihai kararların, meslek örgütlerinin işleyişi, genel kurul uygulamaları ve aidat sistemleri açısından önemli sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor.
Editör Notu: TOGB ile ilgili konu ve ilgili taraflardan gelecek açıklama ve değerlendirmeler olması halinde, açıklamalar herhangi bir değişiklik yapılmaksızın yayımlanacaktır.
